Tottenham bổ nhiệm De Zerbi: Canh bạc chiến lược hay nước đi tuyệt vọng?

Thực trạng mà không ai muốn nhìn thẳng

Tottenham đang đứng trước nguy cơ xuống hạng Premier League lần đầu tiên trong gần 50 năm. Đây không phải một đội bóng nhỏ gặp khó khăn tài chính. Đây là một CLB sở hữu sân vận động 63.000 chỗ, cơ sở tập luyện hiện đại hàng đầu, và doanh thu nằm trong top 10 giàu nhất thế giới.

Chỉ vài năm trước, họ là khách quen của Champions League dưới thời Mauricio Pochettino, thậm chí vào đến chung kết năm 2019.

Vậy tại sao giờ đây họ cần đến HLV thứ ba trong một mùa giải để tránh xuống hạng?

Câu trả lời không nằm ở việc bổ nhiệm ai. Nó nằm ở việc Tottenham đã vận hành như thế nào trong nhiều năm qua. Và De Zerbi, dù tài năng đến đâu, không thể giải quyết được điều đó trong bảy trận đấu còn lại.

Hiểu lầm phổ biến: “De Zerbi là cứu tinh”

Phần lớn bình luận hiện tại xoay quanh câu hỏi: “De Zerbi có giỏi không?” Câu hỏi sai.

Câu hỏi đúng là: De Zerbi có giỏi trong hoàn cảnh này không?

Hồ sơ của ông rõ ràng. Tại Sassuolo, ông xây dựng lối chơi pressing tấn công trên nền tảng ổn định. Tại Brighton, ông tiếp nhận một đội bóng đã có nền tảng vững chắc từ Graham Potter và nâng lên tầm cao mới. Tại Marseille, mùa đầu ông về nhì Ligue 1, đưa đội vào Champions League.

Nhưng không ở đâu trong hồ sơ đó, De Zerbi từng làm “lính cứu hỏa” trong một cuộc chiến trụ hạng.

Một chuyên gia nhận định thẳng thắn: Chúng ta đã thấy De Zerbi xây dựng trên nền tảng được đặt sẵn. Chưa bao giờ thấy ông làm người chữa cháy khẩn cấp mà Tottenham đang cần.

Bản chất thật của vụ bổ nhiệm này

De Zerbi ban đầu không muốn nhận bất kỳ công việc nào trong mùa này, đặc biệt là với một đội đang trong cuộc chiến xuống hạng. Ông đã từ chối. Rồi Tottenham thuyết phục ông bằng thứ duy nhất đủ sức thay đổi quyết định của một HLV: tiền và tầm nhìn dài hạn.

Hợp đồng 5 năm trị giá 12 triệu bảng/mùa, cộng thêm bonus ký kết và bonus trụ hạng. Điều này khiến De Zerbi trở thành HLV được trả lương cao thứ ba Premier League, chỉ sau Pep Guardiola và Mikel Arteta.

Đây là chi tiết quan trọng mà ít người phân tích đúng mức: Tottenham không mua một cứu tinh. Họ mua bảo hiểm dài hạn và đặt cược rằng họ sẽ trụ hạng.

Bằng chứng? Hợp đồng không có điều khoản giải phóng nếu xuống hạng. Nếu Tottenham xuống Championship, De Zerbi vẫn ở lại, chỉ chịu mức lương thấp hơn. Đây là cam kết theo nghĩa đen, không phải giải pháp tình thế.

Những con số nói gì

Bảy trận đấu còn lại. Một điểm hơn nhóm xuống hạng. Tudor rời đi với kết quả thảm hại: không thắng nổi một trận Premier League trong suốt 44 ngày tại vị. Trước Tudor là Thomas Frank, bị sa thải sau chuỗi chỉ thắng 2 trong 17 trận.

Nhìn từ góc độ toán học, Tottenham cần khoảng 6-9 điểm từ 7 trận để chắc chắn trụ hạng, tùy vào kết quả của các đội cạnh tranh. Điều đó có nghĩa De Zerbi không có quyền thua quá 1-2 trận.

Và trận đầu tiên của ông là chuyến làm khách tại Sunderland vào ngày 12/4.

Bẫy tư duy mà fan đang mắc phải

Nhiều fan Tottenham đang tranh luận về vấn đề sai: “Có nên bổ nhiệm De Zerbi không vì phát ngôn về Mason Greenwood?”

Nhóm cổ động viên Tottenham Hotspur Supporters’ Trust (THST) đã bày tỏ lo ngại nghiêm trọng về việc bổ nhiệm De Zerbi liên quan đến phát ngôn ủng hộ Mason Greenwood trước đây của ông. Đây là vấn đề đạo đức thật sự và không nên bị gạt sang một bên.

Nhưng về mặt thể thao thuần túy, tranh luận sai mà fan thường mắc là: “Tại sao không chờ hè và bổ nhiệm trong yên ổn?” Tim Sherwood, cựu HLV Tottenham, đặt câu hỏi thẳng thắn: tại sao không mang De Zerbi về trước Tudor? Điều đó sẽ cho ông thêm 7 trận để ổn định đội bóng.

Câu hỏi đó không có câu trả lời tốt từ ban lãnh đạo Spurs.

Rủi ro thật sự mà ít ai nhắc đến

De Zerbi có một đặc điểm tính cách được những người làm việc cùng mô tả nhất quán: ông rất dễ bùng phát, rất khó dung hòa trong môi trường áp lực cao.

Tại Marseille, ông đe dọa từ chức chỉ bốn tháng sau khi nhậm chức. Các mâu thuẫn trong phòng thay đồ diễn ra công khai trước ống kính. Ông công khai chỉ trích chính sách chuyển nhượng của Brighton sau khi họ bán Alexis Mac Allister và Enzo Caicedo.

Đưa một HLV như vậy vào một phòng thay đồ đang mất tinh thần, trong một cuộc chiến trụ hạng, với áp lực từ cổ động viên chia rẽ, là rủi ro về văn hóa nội bộ không kém gì rủi ro về chiến thuật.

Lối chơi pressing cao, xây dựng từ hàng thủ của De Zerbi rất đẹp khi mọi thứ vận hành. Nhưng như chính Sherwood lưu ý, đội bóng của ông có thể chơi mở và dễ bị đánh tan. Trong 7 trận cuối mùa, không thể để bị “đánh tan” một lần nào.

Điều quyết định mùa giải này không phải De Zerbi

Trong bảy trận còn lại, yếu tố quyết định không phải là triết lý bóng đá của tân HLV. Nó là:

Tốc độ tiếp nhận chiến thuật của cầu thủ. Thời gian tập luyện trước trận đầu tiên ở Sunderland chưa đến hai tuần. Đủ để De Zerbi truyền đạt nguyên tắc cơ bản, không đủ để cài đặt hệ thống.

Phản ứng tinh thần của đội hình. Dù sở hữu những cái tên như Son Heung-min hay các ngôi sao khác, Tottenham đang là đội thiếu bản lĩnh thi đấu rõ rệt suốt cả mùa. Một HLV mới tạo ra hiệu ứng “trăng mật” ngắn hạn, nhưng không đảm bảo.

Lịch thi đấu. Bảy trận trong gần 6 tuần, không có Europa League hay FA Cup để sao nhãng. Đây thực ra là lợi thế: toàn bộ tinh thần đội bóng hướng về một mục tiêu duy nhất.

Sau mùa giải này: De Zerbi mới thực sự có giá trị

Nếu Tottenham trụ hạng, câu chuyện về De Zerbi mới thực sự bắt đầu. Ông sẽ có một mùa hè để tuyển dụng, xây dựng lại đội hình theo triết lý của mình, và bắt đầu hành trình 4-5 năm phục hồi.

Hậu quả của việc xuống hạng với một CLB như Tottenham là thảm khốc: mất hàng trăm triệu doanh thu, mất cầu thủ với giá rẻ, và một thế hệ hổ thẹn với vị thế của một đội trong “Big Six” nước Anh.

Đó là lý do De Zerbi nhận việc ngay bây giờ thay vì chờ hè. Spurs đã thuyết phục ông rằng đây là dự án dài hạn, và họ muốn ông, không ai khác, cho hành trình 5 năm phía trước.

Bảy trận tới không phải là bài kiểm tra năng lực của Roberto De Zerbi. Chúng là điều kiện tiên quyết để ông được phép thể hiện năng lực đó trong những năm tiếp theo.